Taal- en Letterkunde

Aart Touwslager

Sommige woorden hebben een curieuze geschiedenis. Het begon met het woord alcohol. Dat woord heeft met albatros, alchemie, algebra, alkali, en alkoof gemeen dat het ‘al’ een Arabisch lidwoord is. Dat ‘cohol’ is hetzelfde als ‘kohl’, dat is fijngemalen poeder om wimpers mee te bestrijken. De alchemisten (eigenlijk degenen die de kunst van het legeren beheersen) gebruikten de term alcohol voor een fijn poeder dat ontstond door een vaste stof te laten verdampen en weer te laten neerslaan.

Yeve Nwirjole

Ik heb in uw mooie deltalandje al heel wat vriendschappelijkheden mogen ontmoeten, bijvoorbeeldens als dat ik wel eens een liedje uit mijn oudersland op straat zing en dat er dan iemand mij een eurootje in mijn allochtone hand stopt. Dat schiet dan lekkers op, nietdantoch? U merkt zekers wel dat ik uw mooie deltataal al heel aardig onder mijn ellebogen krijg.

Eloy BGM Everwijn

Het/luchtalarm/gaat.//Ik/kijk/naar de lucht.// Ik/ weet/ wat ik/moet doen.//Ik/moet/vluchten.// Maar/ waarheen/ moet ik/vluchten?

U heeft het misschien niet gelijk door, maar dit is een gedicht. Bij elk schuin streepje begint een nieuwe regel en elk dubbel streepje is een witregel. Dan hebben we ineens zeventien regels. Dat schiet op. Een nogal flauwe uitspraak in proza krijgt het kunstzinnige van de poëzie. De dichter Jan Arends grossierde in dunne gedichten en hij heeft betere gemaakt dan bovenstaande, maar meestal is het toch in stukken gehakt proza, zoals mijn vriend J. het noemde.

Bram van Brasschaet

Na de brainstorm laveerde de Brabantse brahmaan naar huis. Wat een braspartij! De brandy had weer rijkelijk gevloeid. Ook hier had de branchevervaging toegeslagen. Hij passeerde brandwondenziekenhuis Jan de Bray. Op een brancard lag een brakend slachtoffer. Hij brabbelde wat. Dat werd voorlopig geen branieschoppen.

Quinten Quarles

De questor van het quietistengezelschap wierp zijn quilt van zich af. Zeer op zijn qui-vive at hij zijn quornpap, terwijl zijn vrouw met een vriendin (een quarteroon) een quatre-mains quadrille van Johann Joachim Quantz speelde waarin veel quartolen en quintolen voorkwamen.

Aart Touwslager

Tegenwoordig bestaat de Tweede Reserveboezemstraat niet meer. De Rotterdamse gemeenteraad heeft in zijn almachtige wijsheid besloten tot het slopen van Nieuw-Crooswijk om redenen van misplaatste dadendrang. Honderden gezinnen zijn gedeporteerd naar Barendrecht, Nesselande of andere keurige woonoorden. De gesloopte huizen zullen plaatsmaken voor woningen voor financieel krachtiger types dan de oorspronkelijke Crooswijkers. Het is natuurlijk zonde dat zo’n wijk vlakbij een uitvalsweg wordt overgelaten aan mensen die de auto alleen maar gebruiken om naar de Keukenhof of Hoek van Holland te gaan, vindt de gemeente.

Sjoerd de Sjarriewarrie S.J.

De sjofele sjanfoeter sjokte door het sjtetl. Hij vierde geen sjabbes, want hij was gesjankt met een sjikse die een sjofar niet van een sjammes kon onderscheiden. ‘Sjalom,’ zei hij tegen een sjiitische sjeik die daar abusievelijk aanwezig was, maar zachtjes sjouwelde hij ‘sjonge, sjonge.’ De sjwa van deze laatste woorden kwam er wat sjikker uit.

Eloy BGM Everwijn

Vroeger betekende een naam iets. Een naam aan een kind werd gegeven omdat die naam ergens voor stond. Je heette bijvoorbeeld Jan omdat je opa ook zo heette en die heette zo omdat zíjn opa Jan heette. Als de tussenliggende generatie Kees was geheten, was de reeks Jan Kees Jan Kees Jan et cetera geboren. Om uit deze impasse te komen, begonnen ze kinderen Jan-Kees te noemen. De eerste Jan van de reeks was vernoemd naar een heilige Douanes, dus dat had ook een betekenis.

Aart Touwslager

Spreken is zilver, maar zwijgen is goud. Dat heb ik altijd inhoudelijk een van de ergste spreekwoorden gevonden. Maar het aardige ervan is dat het zichzelf tegenspreekt: het beste spreekwoord is een onuitgesproken spreekwoord, dan is het pas goud.

Yeve Nwirjole

Kopzeurens zijn we altegader wel goed, donkt mij. Dat zeg ik in mijn onschuldigheden en dat moet ook zo maar blijven, want ik ben niet zo best in mijn liefde, daar moet ook maar iets over gesproken worden en niet van ouds, want zo ben ik allang niet meer. Dat zou u ook weleens willen zeggen, maar zo wil het niet liggen, want ik sta ervoor.